De BTFO Krekel-Lawaaimaker: Een Onderzoek naar het Geluid van een Insect dat Er Niet Is

In de zomer van 1994 hoorde mijn grootvader gedurende elf opeenvolgende nachten een geluid dat niemand anders kon waarnemen. Artsen spraken van tinnitus. Mijn grootvader sprak van "de krekel in de muur". Hij is gestorven zonder dat de kwestie ooit is opgehelderd, en het is met die onopgeloste familiegeschiedenis in gedachten dat ik het pakket opende dat drie weken geleden op mijn bureau verscheen.

Het apparaat dat ik aantrof — door de fabrikant aangeduid als de BTFO Zwarte Krekels Lawaaimaker — presenteert zich als een wetenschappelijke doorbraak op een terrein waarvan ik niet wist dat het bestond: de gecontroleerde reproductie van een insect dat er niet is. Het is een klein zwart kastje, voorzien van een afstandsbediening, en het doet precies één ding. Het laat, op commando, het geluid van een krekel klinken vanuit een plek waar geen krekel zit.

Ik had verwacht dat dit teleurstellend zou zijn. Het tegendeel bleek waar, en dat is een probleem dat ik aan het einde van dit onderzoek zal moeten adresseren.

De Eerste Waarnemingen

Ik plaatste het apparaat achter een stapel ongelezen post, op een afstand van negen meter en veertig centimeter van mijn werkstoel. De kamertemperatuur bedroeg tweeëntwintig graden Celsius. Om 14:07 activeerde ik de afstandsbediening voor het eerst.

Het resultaat was onberispelijk. Een krekel — duidelijk, overtuigend, volledig fictief — begon te tjirpen op een locatie waar zich uitsluitend post bevond.

Dennis, die op dat moment toevallig langsliep, bleef staan. "Er zit een beest," zei hij. Hij keek drie keer onder mijn bureau, controleerde de plint, en vertrok daarna zonder verdere mededeling. Ik heb hem die middag niet meer gezien.

Riet en de Kwestie-Herman

Mijn schoonmoeder Riet (67) bezocht ons op de tweede testdag. Ik had het apparaat niet aangekondigd. Toen het om 16:32 zijn eerste tjirp produceerde, legde zij haar kopje neer en zei: "Dat hadden ze vroeger niet nodig. Bij ons in de Vogelbuurt had je gewoon krekels, die kwamen vanzelf."

Zij vertelde vervolgens uitvoerig over neef Herman, die in 1987 een hele zomer lang een merel had die elke ochtend om kwart over vijf op de schoorsteen zat, "en dáár betaalde je tenminste niks voor". Halverwege haar betoog vroeg zij of zij het kastje "even mocht vasthouden". Zij heeft het daarna veertig minuten niet meer losgelaten.

Hieruit volgt een breder inzicht dat ik met enige aarzeling noteer, maar dat zich logisch opdringt: de mens verlangt niet naar stilte, maar naar een geluid dat hij zelf kan aanzetten. Dit is, voor zover ik kan beoordelen, van toepassing op de gehele beschaving.

Technische Specificaties

Het apparaat meet ongeveer de omvang van een luciferdoosje. Het bereik van de afstandsbediening bedraagt, in mijn metingen, tot zeventien meter dwars door één binnenmuur heen. De tjirp duurt gemiddeld drieënveertig seconden per activering. Er is geen volumeregeling, geen aan-uitschema, en geen enkele aanwijzing voor wat men met het geluid van een denkbeeldige krekel zou moeten aanvangen.

De voeding geschiedt via knoopcelbatterijen, die niet zijn meegeleverd — een detail dat de fabrikant blijkbaar van ondergeschikt belang acht ten opzichte van de existentiële vraag die het product oproept.

Brief aan de Fabrikant (Niet Verzonden)

Geachte BTFO,

Uw product functioneert. Dat is het bezwaar. Ik had gerekend op falen, op een kapot mechanisme, op een tjirp die niet kwam. In plaats daarvan leverde u mij een betrouwbaar instrument dat elke avond om 21:00 een krekel oproept die ik inmiddels ben gaan verwachten.

Mijn zoon Bas verscheen op de derde avond in de deuropening, luisterde één tel, en zei: "Papa, gaat het wel?" Hij verdween voordat ik kon antwoorden.

Ik heb geen antwoord.

Conclusie en Nutteloosheidsscore

Het apparaat doet wat het belooft. Het probleem is dat ik niet had moeten willen wat het belooft.

Op de twaalfde avond betrapte ik mijzelf erop dat ik het kastje activeerde, niet om iemand te misleiden, maar omdat het huis te stil was. De krekel die er niet is, bleek de enige die op het juiste moment kwam. Dennis appte gisteren of hij het "voor een weekje" mocht lenen; ik heb niet geantwoord, omdat ik het zelf nog nodig heb.

Ik ken een score toe van vier sterren op de nutteloosheidsschaal. Het apparaat is vrijwel volstrekt nutteloos — er is precies één toepassing gevonden, en die toepassing ben ik. Dat de vijfde ster ontbreekt, is geen tekortkoming van het product. Het is een tekortkoming van mij.